Een miskraam is het verlies van een niet-levensvatbare vrucht vroeg in de zwangerschap. Eén op de tien zwangerschappen eindigt in een miskraam. Meestal begint dit met bloedverlies.

Oorzaak van een miskraam

Een miskraam wordt vaak veroorzaakt door een aanlegstoornis van het embryo (chromosoomafwijking). Het embryo kan daardoor niet goed meer groeien en ontwikkelen en wordt afgestoten. Deze chromosoomafwijking is zelden erfelijk en meestal zijn er dan ook geen gevolgen voor een volgende zwangerschap. Een miskraam ontstaat niet door lichamelijke inspanning. Zo kunnen bijvoorbeeld vrijen, vallen, paardrijden of fietsen geen miskraam veroorzaken. Het is na een miskraam niet moeilijker om opnieuw zwanger te worden.

Als je twee miskramen hebt meegemaakt krijg je de mogelijkheid om onderzoek te doen naar een mogelijke oorzaak. Dit onderzoek bestaat uit chromosomenonderzoek van man en vrouw en bloedstollingsonderzoek van de vrouw. Het chromosomenonderzoek kan direct worden gedaan, maar de uitslag duurt ongeveer 3 maanden. Het bloedstollingsonderzoek kan pas 10 weken na de miskraam worden gedaan. Deze uitslag is na ongeveer een week bekend.

Verloop van een miskraam met bloedverlies

Een miskraam begint vaak met bloedverlies. Het bloedverlies kan gedurende enkele uren tot enkele dagen toenemen en kortdurend hevig zijn. Dit kan met menstruatieachtige of weeënachtige pijn gepaard gaan. Het kan zijn dat je met de bloedstolsels ook het vruchtje verliest. Dit is herkenbaar als een met vocht gevuld blaasje met een vliezig omhulsel dat gedeeltelijk met roze vlokken is bekleed. Vaak verlies je ook bloedstolsels die donkerrood en glad zijn.Dit geeft meestal een kortdurende versterking van de pijn waarna deze snel afneemt en verdwijnt. Hiervoor mag paracetamol worden ingenomen.

Het bloedverlies neemt hierna snel af en is de dagen erna qua hoeveelheid en duur te vergelijken met een forse menstruatie (complete miskraam). Soms is er nog enkele weken sprake van kleine beetjes bloedverlies. Ontstaat er ruim bloedverlies, koorts of neemt het bloedverlies en/of de krampen toe dan moet je contact met ons opnemen. Het kan zijn dat het vruchtje niet geheel naar buiten is gekomen en dat er nog iets is achtergebleven. We spreken dan van een incomplete miskraam. In dat geval moet alsnog een curettage plaatsvinden.

Verloop van een miskraam zonder bloedverlies

Soms is er geen bloedverlies maar blijkt bij de echo dat er geen hartactie is. Er zijn op dat moment 3 mogelijkheden:

1. een spontaan verloop afwachten
2. opwekken van de miskraam met tabletten
3. curettage

Spontaan verloop

Je kunt een spontaan verloop afwachten. Binnen enkele dagen kun je alsnog bloedverlies verwachten waarbij je het vruchtje verliest. Als je besluit om een spontane miskraam af te wachten is het verstandig te bedenken hoe lang je wilt afwachten en dit met ons te bespreken.

Afwachten kan medisch gezien geen kwaad en heeft geen gevolgen voor een nieuwe zwangerschap. Wel kan het emotioneel zwaar zijn.

Ontstaat er uiteindelijk geen bloedverlies dan maken wij een afspraak bij de gynaecoloog voor verder behandeling.

Opwekken van miskraam met tabletten

Als na het afwachten er geen bloedverlies optreedt of als je direct besluit dat je niet wilt afwachten is er een mogelijkheid voor het opwekken van een miskraam met prostaglandinen-tabletten: Misoprostol (Cytotec)

De gynaecoloog schrijft dit voor. Met een tussentijd van 2 uur breng je 2x 2 tabletten diep in de vagina in. De prostaglandinen zorgen ervoor dat de spieren van de baarmoeder samentrekken (weeën), zodat de miskraam alsnog op gang kan komen. De pijn kan je onderdrukken met paracetamol of Ibuprofen.

Bij 90% van de patiënten wordt met behulp van Misoprostol de miskraam op gang gebracht. Bij een klein gedeelte van deze patiënten (ongeveer 10%) moet alsnog een curettage verricht worden in verband met achtergebleven resten van de zwangerschap.
Bij de overige 10% heeft Misoprostol helemaal geen effect en moet alsnog een curettage verricht worden.

Curettage

Een curettage is een kleine ingreep die plaatsvindt in de operatiekamer onder een lichte narcose. De gynaecoloog zuigt de baarmoederholte via de vagina door een dun slangetje leeg of maakt de baarmoeder schoon met een soort lepeltje. De ingreep gebeurt als dagbehandeling. Het bloedverlies na de curettage is weer te vergelijken met een menstruatie.

Lichamelijk herstel

Het lichamelijk herstel is meestal vlot. Gedurende 1 tot 2 weken bestaat vaak nog wat bloedverlies of bruinige afscheiding. Het is verstandig om met gemeenschap te wachten tot het bloedverlies gestopt is. Na 4 tot 6 weken komt de menstruatie meestal weer op gang.

Emotioneel herstel

Veel vrouwen, maar ook hun partner, maken na een miskraam psychisch een moeilijke tijd door. De miskraam maakt een einde aan alle plannen en fantasieën over het verwachte kind.

Ook kan het verwerken van een miskraam allerlei gemengde gevoelens geven; verdriet, boosheid, falen en schuld.
Als je hulp nodig hebt bij de verwerking neem dan contact met ons op of met de huisarts. Ook het FIOM (www.fiom.nl)  kan je begeleiden in dit proces.

Bezoek eens de website van de Stichting Contactpunt voor Miskramen: www.miskramen.nl

Begeleiding van de verloskundige

Wij begeleiden je tijdens de periode van de miskraam. We geven jou en je partner informatie over wat je kunt verwachten bij een miskraam en maken eventueel een afspraak voor een echo of voor een behandeling bij de gynaecoloog. Ook hebben we na de miskraam nog contact over de verwerking en geven we verder advies voor een volgende zwangerschap.

Bij een volgende zwangerschap wordt er ter geruststelling door ons een echo aangeboden rond 7-8 weken.

Nuttig boek om te lezen na een miskraam

Als je zwangerschap misloopt
Martha van Buuren en Wiebe Braam
ISBN 90-384-0365-8

Of kijk op: www.kinderwens.nl - Zwangerschapverlies